Politieke partijen: Hoe win je de strijd?

De laatste tijd wordt er veel aandacht geschonken aan de verkiezingen. Over een paar dagen is het namelijk weer zover: met zijn allen naar de stembus! Er is nogal een verschil tussen de verschillende peilingen, want Nederland kent op dit moment nog veel zwevende kiezers. Politieke partijen zetten daarom verschillende marketinginstrumenten in om de boodschap bij de kiezer te laten landen en daar is sterke communicatie voor nodig. Hoe doen politieke partijen het met betrekking tot marketing?

Voordat we een beeld kunnen krijgen van de communicatieve uitingen van enkele politieke partijen is het goed om te weten hoe politieke partijen tegenwoordig te werk gaan. Veel partijen zijn overal aanwezig om zo goed mogelijk top-of-mind te blijven bij de Nederlanders. Ik las echter in het nieuws dat veel politici iets roepen op basis van hun emotie. Ik vroeg me daarom af of dat bij partijprogramma’s ook zo is. Is de inhoud van hun communicatie rationeel of emotioneel? En hoe zetten politieke partijen bepaalde media in om hun boodschap over te brengen? Aan de hand van enkele voorbeelden van politieke partijen zal ik een beeld proberen te schetsen.

Goed Gevoel Opwekken

Veel mensen in Nederland maken in eerste instantie al een inschatting van hun politieke stem op gevoel. Als we geen goed gevoel hebben bij een politieke partij zullen we vaak niet op deze partij stemmen. Ook al is hun inhoud nog zo goed. Vaak wordt gesteld dat de mens een homo economicus is. De mens handelt daarbij om het maximale nut voor zichzelf te behalen. We zouden dus eigenlijk rationele keuzes moeten maken. Echter is dit niet helemaal waar dus. Onderzoek toont namelijk aan dat cognitieve en emotionele associaties die mensen hebben bij politieke partijen ongeveer even zwaar meetellen. Sterker nog, als de emoties botsen met de rationele mening zullen de emoties de overhand hebben.

Dat is naar mijn mening een goede uitleg voor het succes van de populistische Wilders op dit moment, die in de peilingen nog tweede staat. Wilders roept vooral veel dingen die op emoties gebaseerd zijn, maar een rationele uitleg kan ik niet vaak terugvinden in het partijprogramma, op twitter of de stemwijzer.

Als het gevoel bepaalt wat iemand gaat stemmen, zou je dit terug moeten vinden in het brein. Om hier meer inzicht in te krijgen, zijn in een functioneel MRI-onderzoek studenten met een politieke voorkeur voor VVD, D66 of GroenLinks in de scanner gelegd. De studenten reageerden inderdaad met meer positieve dan negatieve emoties op afbeeldingen en stellingen van de lijsttrekker van hun favoriete partij ten opzichte van de andere partijen. Hun eigen partij zorgde voor significant meer aantrekkelijkheid, en minder irritatie en angst dan een andere partij. Het is dus mogelijk om aan de hand van iemands gevoel te voorspellen wat diegene gaat stemmen.

Emoties in de Praktijk

Politici moeten dus gebruik maken van het feit dat mensen aanspreken op hun emoties goed werkt. Om maar even een paar voorbeeldjes van Jesse Klaver erbij te nemen: In enkele recente tweets viel hij de VVD aan door te stellen dat Rutte alleen de rijken helpt en dat de VVD een ondernemerspartij is. Zonder daarbij enig rationeel standpunt daaraan vast te knopen. Effectief? Ik denk dat het wel wat mensen emotioneel overtuigd.

Over politici gesproken die vooral emotionele punten verkondigen, kampioen hierin is natuurlijk Geert Wilders. “Het land moet weer van ons worden” of “Wij gaan het volk het land teruggeven” zijn kreten die zijn partijprogramma domineren. Maar inhoudelijk zie ik echt heel weinig voorbij komen. In zondag met Lubach waren zij het in ieder geval met mij eens.

Desalniettemin krijgen ze vaak wat extra stemmen als er ergens weer een radicale aanslag is gepleegd. Het populisme in Nederland heeft daarom bij deze verkiezingen dus wel degelijk impact. Het zorgt er tevens voor dat de verschillen tussen links en rechts vervagen. Partijen als 50plus en de PVV lijken de enige partijen met echt sterk andere meningen dan de traditionele partijen als CDA, VVD, PvdA en D66.. Bijvoorbeeld op het gebied van economie.

Communicatie & Media

Toch zijn het niet alleen de oppositiepartijen die met emoties de aanval hebben gekozen. De VVD communiceert vooral met de slogan ‘normaal.doen.’. Naar mijn mening een sterke slogan die je overal op kunt toepassen. Ze communcieren het via reclameborden, tv-spotjes, social media en talkshows. Verder onderscheid maken ze door het benoemen van onredelijke dingen met ‘niet normaal’ en dingen die vanzelfsprekend horen te zijn met ‘heel normaal’. Daarbij kiezen ze voor optimisme en roepen ze dat ze Nederland uit de crisis hebben geholpen en door willen gaan. Het laatste is misschien wel nog iets wat veel mensen niet over de streep trekt. Want het gaat veel mensen in Nederland belangen na niet alleen over de economie, maar vaak ook over de manier waarop partijen openheid van zaken geven en dat is iets wat Mark Rutte en consorten niet altijd voor de wind ging. De laatste tijd proberen ze online de mensen met zich te verbinden. Een goed initiatief denk ik. Wat op dit moment ook wel zijn vruchten aan het afwerpen is, zoals we hieronder kunnen zien.

Als de VVD de kiezer weer voor zich wil winnen zullen ze toch wat openhartiger moeten zijn denk ik. Iets wat Jesse Klaver bijvoorbeeld heel goed doet. Groenlinks kreeg de AFAS live namelijk een aantal keer stijf uitverkocht en boven dien is Jesse vaak op tv te zien. Echter, heeft de beste man wel enkele fouten gemaakt de laatste weken. Hij loog onder meer over zijn achtergrond, kreeg een pittige ruzie met Wilders en tot overmaat van ramp werd hij keihard onderuit gehaald door de boeren in het tv-programma van Eva Jinek. Niet de beste marketingcommunicatie van Klaver dus.

Uitkomst

Zowel links als rechts wordt er veel kritiek aangeleverd. Logisch gevolg? Ja de middenweg natuurlijk! Echter zijn de partijen tegenwoordig zo dicht tegen elkaar aangegroeid dat de verschillen niet meteen duidelijk worden. CDA legt wat sterker de nadruk op het gezin, VVD wil een kleinere overheid en meer veiligheid, PvdA liever gelijke kansen, D66 is van het onderwijs en het referendum en GroenLinks kiest voor de groene agenda. Op dit moment is er, hoe jammer ik het ook vind, daarom eigenlijk maar een partij die een echt duidelijke PR heeft: de PVV. Ook al roepen ze weinig inhoudelijke kritiek, ze hebben wel heel duidelijk voor ogen waar het de kiezer om gaat: Vrijheid, gelijkheid en veiligheid. Iets wat veel partijen vergeten te benoemen in hun PR. Jammer, want ik hoop niet dat een partij zonder inhoud aan de macht komt. Bovendien gaat deze rechtse partij echt niet goed zijn voor onze economie. Het zou Nederland niet ten goede komen vrees ik. Laten we hopen dat de Nederlander dus niet zijn keuze op emotie alleen gaat maken.

Mocht je jezelf wat meer willen betrekken bij de politiek is het misschien een leuk idee om de kamergotchi app te downloaden in de appstore. En vergeet vooral niet te stemmen!

Bronnen

http://www.marketingfacts.nl/berichten/het-politieke-midden-heeft-zijn-messaging-niet-op-orde

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.